Bài giảng môn Ngữ văn 7 - Bài 21: Thêm trạng ngữ cho câu

Nội dung text: Bài giảng môn Ngữ văn 7 - Bài 21: Thêm trạng ngữ cho câu

1. THÊMTHÊM TRẠNGTRẠNG NGỮNGỮ CHOCHO CÂUCÂU
2. I. ĐẶC ĐIỂM CỦA TRẠNG NGỮ: Ví dụ: Xác định trạng ngữ trong các câu sau: a)“ Dưới bĩng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang. Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp Tre với người như thế đã mấy nghìn năm. Một thế kỉ “ văn minh”, “ khai hố” của thực dân cũng khơng làm ra được một tấc sắt. Tre vẫn cịn phải vất vả mãi với người. Cơí xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thĩc.”
3. Các trạng ngữ vừa tìm được bổ sung nội dung gì cho câu? a) Dưới bĩng tre xanh TN chỉ nơi chốn đã từ lâu đời TN chỉ thời gian đời đời, kiếp kiếp từ nghìn đời nay
4. I. ĐẶC ĐIỂM CỦA TRẠNG NGỮ: Ví dụ: Xác định trạng ngữ trong các câu sau: b) Vì mải chơi, em quên chưa làm bài tập . c) Để xứng đáng là cháu ngoan bác Hồ, chúng ta phải học tập và rèn luyện thật tốt. d) Bằng giọng nĩi dịu dàng, chị ấy mời chúng tơi vào nhà.
5. Các trạng ngữ vừa tìm được bổ sung nội dung gì cho câu? b) Vì mải chơi TN chỉ nguyên nhân c) Để xứng đáng là cháu ngoan bác Hồ TN chỉ mục đích d) Bằng giọng nĩi dịu dàng TN chỉ cách thức Về ý nghĩa, trạng ngữ được thêm vào câu để xác định thời gian, nơi chốn, mục đích nguyên nhân, phương tiện, cách thức diễn ra sự việc nêu trong câu.
6. Xác định vị trí trạng ngữ trong các câu ở ví dụ (a)? a) “ Dưới bĩng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang. đầu câu Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp cuối câu Cơí xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thĩc.” giữa câu Vị trí của trạng ngữ khá linh hoạt cĩ thể đứng ở đầu câu, giữa câu hoặc cuối câu
7. Cĩ thể chuyển các TN trên sang những vị trí nào trong câu? a) Dưới bĩng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang. Người dân cày Việt Nam, dưới bĩng tre xanh, đã từ lâu đời, dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang. Người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng khai hoang, dưới bĩng tre xanh, đã từ lâu đời b) Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp Đời đời, kiếp kiếp tre ăn ở với người Tre đời đời, kiếp kiếp ăn ở với người c) Cơí xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thĩc. Từ nghìn đời nay, cối xay tre nặng nề quay, xay nắm thĩc Cối xay tre nặng nề quay xay nắm thĩc từ nghìn đời nay
8. Giữa trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ được phân cách với nhau như thế nào khi nĩi, khi viết? Giữa trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ thường cĩ một quãng nghỉ khi nĩi hoặc một dấu phẩy khi viết
9. Ø Ghi nhớ: sgk-tr39 - Về ý nghĩa: Trạng ngữ được thêm vào câu để xác định thời gian, nơi chốn, nguyên nhân mục đích, phương tiện, cách thức diễn ra sự việc nêu trong câu. - Về hình thức: Trạng ngữ cĩ thể đứng đầu câu, cuối câu hay giữa câu Giữa trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ thường cĩ một quãng nghỉ khi nĩi hoặc một dấu phẩy khi viết.
10. Bài tập nhanh Thêm các loại trạng ngữ cho câu sau: Lúa chết rất nhiều. Gợi ý: Ngồi đồng Năm nay lúa chết rất nhiều Vì rét Năm nay, ngồi đồng, lúa chết rất nhiều, vì rét Lưu ý: Thêm trạng ngữ cho câu là một cách mở rộng câu, làm nội dung câu phong phú hơn
11. II. CƠNG DỤNG CỦA TRẠNG NGỮ
12. v Đọc các ví dụ và trả lời câu hỏi: a) Nhưng tơi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau ngày rằm tháng giêng[...]. Thường thường, vào khoảng đĩ trời đã hết nồm, mưa xuân đã bắt đầu thay thế cho mưa phùn, khơng cịn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ. Sáng dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện lên ở trên trời, mình cảm thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa. Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa. Chỉ độ tám chín giờ sáng, trên nền trời trong trong cĩ những làn sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.. (Vũ Bằng) b) Về mùa đơng, lá bàng đỏ như màu đồng hun. Xác định trạng ngữ trong ví dụ và cho biết nĩ bổ sung cho câu nội dung gì?
13. v Đọc các ví dụ và trả lời câu hỏi: a) (1) Nhưng tơi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau ngày rằm tháng giêng[...]. (2) Thường thường, vào khoảng đĩ trời đã hết nồm, mưa xuân đã bắt đầu thay thế cho mưa phùn, khơng cịn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ. (3) Sáng dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện lên ở trên trời, mình cảm thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa. (4) Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa. (5) Chỉ độ tám chín giờ sáng, trên nền trời trong trong cĩ những làn sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.. (Vũ Bằng) b) Về mùa đơng, lá bàng đỏ như màu đồng hun.
14. v Đọc các ví dụ và trả lời câu hỏi: a) (1) Nhưng tơi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau ngày rằm tháng giêng[...]. (2) Thường thường, vào khoảng đĩ trời đã hết nồm, mưa xuân đã bắt đầu thay thế cho mưa phùn, khơng cịn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ. (3) Sáng dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện lên ở trên trời, mình cảm thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa. (4) Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa. (5) Chỉ độ tám chín giờ sáng, trên nền trời trong trong cĩ những làn sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.. (Vũ Bằng) b) Về mùa đơng, lá bàng đỏ như màu đồng hun. a) (2) Chỉ thời gian. (4) Chỉ địa điểm (3) Chỉ thời gian. (5) Chỉ thời gian, địa điểm b) Chỉ thời gian.
15. a) (1) Nhưng tơi yêu mùa xuân nhất là vào khoảng sau ngày rằm tháng giêng[...]. (2) Thường thường, vào khoảng đĩ trời đã hết nồm, mưa xuân đã bắt đầu thay thế cho mưa phùn, khơng cịn làm cho nền trời đùng đục như màu pha lê mờ. (3) Sáng dậy, nằm dài nhìn ra cửa sổ thấy những vệt xanh tươi hiện lên ở trên trời, mình cảm thấy rạo rực một niềm vui sáng sủa. (4) Trên giàn hoa lí, vài con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhị hoa. (5) Chỉ độ tám chín giờ sáng, trên nền trời trong trong cĩ những làn sáng hồng hồng rung động như cánh con ve mới lột.. (Vũ Bằng) (?) Trạng ngữ cĩ tác dụng gì giữa 2 đoạn văn?
16. Tiết 89 Phần Tiếng Viêṭ TTHHÊÊMM TTRRAAṆṆ GG NNGGƯỮ̃ CCHHOO CCÂÂUU ((TTiiêế́pp)) I. Cơng duṇ g củ a traṇ g ngữ * Xét ví du:̣ a. Nhưng tơi yêu mù a xuân nhất là và o khoảng sau ngà y rằm thá ng giêng { }. Thườ ng thườ ng, và o khoảng đó trờ i đã hết nờm, mưa xuân bắt đầu thay thế cho mưa phù n, khơng còn là m cho nền trờ i đù ng đuc̣ như mà u pha lê mờ . S á ng dâỵ , nằm dà i nhìn ra cửa sở thấy những vêṭ xanh tươi hiêṇ ở trên trờ i, mình cảm thấy raọ rưc̣ mơṭ niềm vui sá ng sủa. T rên già n hoa lí, và i con ong siêng năng đã bay đi kiếm nhi ̣hoa. C hi ̉ đơ ̣ tá m chín giờ sá ng, tr ên nền trờ i trong trong có những là n sá ng hờng hờng rung đơṇ g như cá nh con ve mớ i lơṭ . (Vũ Bằng) Em hãy lược bỏ trạng ngữ và cho biết nĩ ảnh hưởng như thế nào đến ý nghĩa của câu?
17. Lưu ý: Khơng nên lược bỏ, vì: - Trạng ngữ bổ sung cho câu những thơng tin cần thiết. - Nội dung câu thiếu chính xác nếu khơng cĩ thơng tin ở trạng ngữ. - Các trạng ngữ cịn cĩ tác dụng liên kết các câu, các phần làm cho nội dung mạch lạc hơn.
18. Ghi nhớ/SGK (46) Trạng ngữ cĩ những cơng dụng sau: - - Xác định hồn cảnh, điều kiện diễn ra sự việc nêu trong câu, gĩp phần làm cho nội dung của câu được đầy đủ, chính xác. - - Nối kết các câu, các đoạn với nhau, gĩp phần làm cho đoạn văn, bài văn được mạch lạc.
19. (?) Tìm và nêu cơng duṇ g của traṇ g ngữ trong đoaṇ trích sau đây: a. Kết hơp̣ những bà i nà y laị , ta đươc̣ chiêm ngưỡng một bứ c chân dung tinh thần tư ̣ hoa ̣ rất rõ né t và sinh đơṇ g của nhà thơ. -> Trạng ngữ chỉ cách thức Ở loaị bà i thứ nhất, ngườ i ta thấy trong nhà thơ Hờ Chí Minh có nhà bá o Nguyêñ Ái Quớc hết sứ c sắc sảo trong bú t phá p kí sư,̣ phóng sư ̣ và nghê ̣thuâṭ châm biếm. Ở loaị bà i thứ hai, ta laị thấy ở nhà thơ cá ch maṇ g sư ̣ tiếp nới truyền thớng thi ca lâu đờ i ở phương Đơng, của dân tơc̣ , từ Lí Bac̣ h, Đơ ̃ Phủ, đến Nguyêñ Trãi, Nguyêñ Bin̉ h Khiêm, Nguyêñ Du, Nguyêñ Khuyến (Theo Nguyêñ Đăng Maṇ h) -> TN chỉ trình tự lập luận
20. b. Đã bao lần bạn vấp ngã mà không hề nhớ. Lần đầu tiên chập chững bước đi, bạn đã bị ngã. Lần đầu tiên tập bơi, bạn uống nước và suýt chết đuối phải không? Lần đầu tiên chơi bóng bàn, bạn có đánh trúng bóng không? Không sao đâu vì [ ]. Lúc còn học phổ thông, Lu-i Pa-xtơ chỉ là một học sinh trung bình. Về môn Hóa, ông đứng hạng 15 trong số 22 học sinh của lớp. ( Theo Trái tim có điều kì diệu)