Giáo án Lịch sử và Địa lí 6 - Bài 16: Nhiệt độ không khí. Mây và mưa

Nội dung text: Giáo án Lịch sử và Địa lí 6 - Bài 16: Nhiệt độ không khí. Mây và mưa

1. Ngày dạy: Tiết 28,29- BÀI 16: NHIỆT ĐỘ KHÔNG KHÍ. MÂY VÀ MƯA ( Tiết 28: Hoạt động 1, Tiết 29: Hoạt động 2) I. MỤC TIÊU 1. Mức độ/ yêu cầu cần đạt • Biết được nguồn cung cấp nhiệt cho Trái Đất • Trình bày được sự thay đổi nhiệt độ không khí trên bề mặt Trái Đất theo vĩ độ • Mô tả được hiện tượng hình thành mây và mưa 2. Kĩ năng và năng lực a. Kĩ năng: • Sử dụng các bản đồ, sơ đồ, hình ảnh để khai thác kiến thức • Biết cách sử dụng nhiệt kế, ẩm kế b. Năng lực: - Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực tính toán (Hoạt động 2). - Năng lực riêng: Sử dụng bản đồ; sử dụng hình vẽ, tranh ảnh, mô hình (Hoạt động 1). 3. Phẩm chất • Yêu thích môn học, có niềm hứng thú với việc tìm hiểu các sự vật hiện tượng địa lí nói riêng và trong cuộc sống nói chung của cả bài II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Đối với giáo viên: • Quả địa cầu, đèn pin • Nhiệt kế • Tranh ảnh, video về nhiệt độ không khí và sự thay đổi nhiệt độ không khí • Sơ đồ quá trình hình thành mây và mưa • Bản đồ phân bố lượng mưa trung bình năm trên Trái Đất
2. 2. Đối với học sinh: III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học. b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS trả lời câu hỏi c. Sản phẩm học tập: HS lắng nghe và tiếp thu kiến thức d. Tổ chức thực hiện: - GV trình bày vấn đề: Nhiệt độ không khí và mưa có vai trò hết sức quan trọng trong đời sống và sản xuất. Nhiệt độ không khí và mưa do đâu mà có? Tại sao nhiệt độ không khí và mưa lại khác nhau ở mọi nơi trên Trái Đất? B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC Hoạt động 1: Nhiệt độ không khí a. Mục tiêu: b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi. c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh d. Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ 1. Nhiệt độ không khí học tập a. Nhiệt độ không khí và cách sử a. Nhiệt độ không khí và cách sử dụng nhiệt kế dụng nhiệt kế Mặt trời là nguồn nhiệt chính cung cấp + Gv yêu cầu HS đọc sgk, hoạt động cho Trái Đất. Không khí hấp thụ rất cá nhân kém bức xạ mặt trời, phần lớn bức xạ ? Nhiệt độ TĐ từ đâu mà có mặt trời truyền xuống mặt đất và được mặt đất hấp thụ. Mặt đất hấp thụ năng + GV hướng dẫn HS sử dụng nhiệt kế lượng bức xạ mặt trời, nóng lên, phát ra + thảo luận theo cặp đôi để thực hiện bức xạ truyền vào khí quyền. Các chất
3. nhiệm vụ sgk khí nhà kính trong không khí hấp thụ b. Sự thay đổi nhiệt độ không khí bức xạ mặt đất, làm bầu khí quyển trên bề mặt TĐ theo vĩ độ nóng lên. Nồng độ khí nhà kính càng cao, không khí càng nóng. + GV yêu cầu HS đọc thông tin sgk xác định sự thay đổi góc chiếu của tia - Dụng cụ đo là nhiệt kế. Phân loại: 2 sáng mặt trời từ xích đạo lên cực loại, nhiệt kế thủy ngân và nhiệt kế điện tử + HS làm việc theo nhóm trả lời câu hỏi trong mục - GV giới thiệu cách tính nhiệt độ trung bình Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập * Nhiệm vụ sgk: 0 + HS tiếp nhận nhiệm vụ, trao đổi, + 18 C thảo luận. + (27 + 27 + 32 + 30 ) / 4 = 290C + GV quan sát HS hoạt động, hỗ trợ b. Sự thay đổi nhiệt độ không khí khi HS cần trên bề mặt TĐ theo vĩ độ + Gv thực hiện thí nghiệm và yêu cầu + Góc chiếu của tia sáng mặt trời giảm hs làm lại thí nghiệm theo nhóm dần từ xích đạo lên cực Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động + Nhiệt độ không khí trung bình năm và thảo luận của Ma-ni-la là cao nhất, Tích-xi là nhỏ + GV gọi HS đứng tại chỗ trả lời câu nhất, xu hướng giảm dần từ Xích đạo hỏi. lên cực. Nguyên nhân do góc chiếu của tia sáng mặt trời giảm dần. + GV gọi HS khác nhận xét, đánh giá. Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập + GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới Hoạt động 2: Mây và mưa a. Mục tiêu: Nắm được quá trình hình thành mây và mưa, sự phân bố lượng mưa trung bình năm trên trái đất
4. b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi. c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh d. Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ 2. Mây và mưa học tập - Lượng mưa trung bình năm phân bố + GV yêu cầu hs đọc sgk. không đều trên bề mặt Trái Đất. Dẫn ? Nhận xét về lượng mưa tb năm phân chứng:... bố trên TĐ + Những vùng có lượng mưa trung ? Nêu dẫn chứng bình hàng năm trên 2 000 mm: A-ma- dôn, vịnh Ghi-nê, một phần Ấn Độ, + GV yêu cầu HS quan sát hình 6, giải một phần khu vực Đông Nam Á. thích về lượng mưa trong bảng chú giải: + Những vùng có lượng mưa trung bình hàng năm dưới 200 mm: hoang ? Có mấy cấp độ mạc Xa-ha-ra vùng gần cực, trung tâm ? Các màu sắc thể hiện các phân cấp Ô-xtrây-li-a,... mưa như thế nào? + Việt Nam năm trong khu vực có - HS hoàn thành nhiệm vụ sgk lượng mưa trung bình từ 1 001 – 2 000 Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học mm. tập + HS tiếp nhận nhiệm vụ, trao đổi, thảo luận. + GV quan sát HS hoạt động, hỗ trợ khi HS cần Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận + GV gọi HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi.
5. + GV gọi HS khác nhận xét, đánh giá Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập + GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi. c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh d. Tổ chức thực hiện: - GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi Câu 1: Cho bảng số liệu sautao biết NHIỆT ĐỘ TRUNG BÌNH CÁC THÁNG CỦA TRẠM KHÍ TƯỢNG A ( Đơn vị: 0C) Tháng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Nhiệt 25,8 26,7 27,9 28,9 27.1 27,5 27,1 27.1 26,8 26,7 26,4 25,7 độ Tính nhiệt độ trung bình năm của trạm Câu 2: Em hãy nêu ví dụ cụ thể về ảnh hưởng của mưa đến sản xuất nông nghiệp và đời sống. Câu 3: Theo dõi bản tin dự báo thời tiết trong một ngày. Cho biết nhiệt độ không khí cao nhất và nhiệt độ không khí thấp nhất , sự chênh lệch nhiệt độ trong ngày ở bản tin đó. - HS tiếp nhận nhiệm vụ, đưa ra câu trả lời:
6. Câu 1: Nhiệt độ trung bình năm tại trạm bằng trung bình cộng của 12 tháng, cụ thể là 27,1oC. Câu 2: Ảnh hưởng của mưa đến sản xuất nông nghiệp và đời sống: - Mưa nhiều cung cấp đủ nước cho sản xuất và đời sống, nhưng nếu mưa quá nhiều sẽ gây nên lũ lụt, làm thiệt hại về sản xuất, ảnh hưởng tới môi trường... - Ít mưa hoặc không mưa sẽ dẫn đến tình trạng thiếu nước sinh hoạt và sản xuất, mất mùa... Câu 3: HS ở nhà theo dõi bản tin dự báo thời tiết và báo cáo kết quả trước lớp vào tiết học sau. Các HS có thể có kết quả khác nhau do HS lựa chọn ngày theo dõi và địa điểm theo dõi khác nhau. -GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức. D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để giải bài tập, củng cố kiến thức b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi. c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh d. Tổ chức thực hiện: - GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi Câu 1:Sự thay đổi nhiệt độ của không khí phụ thuộc vào a) gần biển hay xa biển b) độ cao địa hình c) vĩ độ địa lí d) gần hay xa Mặt Trời Câu 2:Vì sao nhiệt độ ở những miền ven biển thường khác với nhiệt độ ở những miền nằm sâu trong nội địa? - HS tiếp nhận nhiệm vụ, đưa ra câu trả lời: Câu 1: d
7. Câu 2: Do đặc tính hấp thụ nhiệt của đất và nước khác nhau, nước hấp thụ nhiệt chậm đồng thời tỏa nhiệt cũng chậm, mặt đất hấp thụ nhiệt nhanh và tỏa nhiệt cũng rất nhanh. - GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức. IV. KẾ HOẠCH ĐÁNH GIÁ Hình thức đánh Phương pháp Công cụ đánh giá Ghi Chú giá đánh giá - Thu hút được sự - Sự đa dạng, đáp ứng các - Báo cáo thực tham gia tích cực phong cách học khác nhau hiện công việc. của người học của người học - Phiếu học tập - Gắn với thực tế - Hấp dẫn, sinh động - Hệ thống câu hỏi - Tạo cơ hội thực - Thu hút được sự tham gia và bài tập hành cho người học tích cực của người học - Trao đổi, thảo - Phù hợp với mục tiêu, nội luận dung V. HỒ SƠ DẠY HỌC (Đính kèm các phiếu học tập/bảng kiểm....)