Giáo án Ngữ văn 9 - Tiết 8: Các phương châm hội thoại (Tiếp theo)

doc 3 trang Tương Tư 13/03/2026 30
Bạn đang xem tài liệu "Giáo án Ngữ văn 9 - Tiết 8: Các phương châm hội thoại (Tiếp theo)", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên

Tài liệu đính kèm:

  • docgiao_an_ngu_van_9_tiet_8_cac_phuong_cham_hoi_thoai_tiep_theo.doc

Nội dung text: Giáo án Ngữ văn 9 - Tiết 8: Các phương châm hội thoại (Tiếp theo)

  1. TIẾT 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI (tt) A. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT : 1.Kiến thức : Giúp hs nắm được những hiểu biết cốt yếu về phương châm quan hệ , cách thức ,lịch sự 2.Kĩ năng : Biết vận dụng những phương châm này trong giao tiếp 3.Thái độ : Nhận thức đúng các phương châm trong giao tiếp ,có ý thức tuân thủ các phương châm đó B. CHUẨN BỊ 1.GV: Soạn giáo án, các tình huống vi phạm 3 phương châm trên 2.HS : Trả lời và xem xét các ví dụ ở SGK C/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP 1. Ổn định tổ chức 2. Kiểm tra bài cũ Như thế nào là phương châm về lượng, chất ? Cho ví dụ 3. Bài mới : HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY , NỘI DUNG CẦN ĐẠT TRÒ Hoạt động1: KĐ- GT - Gv đưa ra tình huống: A. Nằm lùi vào B. Làm gì có hào nào A. Đồ điếc B. Tôi có tiếc đâu - G:? Theo em cuộc hội thoại trên có thành công không ? - Hs : Không , vì người hỏi và người trả lời không đi đúng mục đích giao tiếp - G:? Điều gì xảy ra nếu xã hội I/ PHƯƠNG CHÂM QUAN HỆ có những tình huống như vậy ? 1- VD : Hs : TL - “Ông nói gà , bà nói vịt ” → Mỗi Hoạt động 2: Tìm hiểu kiến người nói một đằng, không khớp thức mới nhau - G:? Ý nghĩa của câu thành ngữ này là gì ? 2- NX: -G:? Từ đó rút ra bài học gì trong - Cần nói đúng đề tài, tránh nói lạc giao tiếp ? đề. - Hs : NX - Gọi hs đọc ghi nhớ ở SGK *.Ghi nhớ : (SGK)
  2. - Hs : đọc II/ PHƯƠNG CHÂM CÁCH - G:? Hs đọc 2 thành ngữ ở SGK THỨC . Cho biết ý nghĩa của 2 thành 1-VD : ngữ đó ? - “Dây cà ra dây muống ” → Nói dài -Hs: TL dòng - “Lúng búng như ngậm hột thị” - G:? Những cách nói như vậy → Nói ấp úng, không rành mạch ảnh hưởng như thế nào đến giao tiếp ? Có thể rút ra bài học gì - Người nghe khó tiếp nhận thông tin trong giao tiếp? . Hs : TL -> Chú ý cách nói ngắn gọn, rành - G:? Có thể hiểu câu trên theo mạch. mấy cách? 2- VD: Tôi đồng ý với những nhận - H: Thảo luận. định về truyện ngắn của ông ấy. -G: Lấy thêm VD: Đem cá về - 2 cách hiểu: +Tôi đồng ý với kho. những nhận định của ông ấy về truyện ngắn. +Tôi đồng ý với nhứng nhận định về - G:? Vậy cần tuân thủ điều gì truyện ngắn của ông ấy? khi giao tiếp ? -> Không nên nói những câu mà Hs : Dựa vào ghi nhớ người khác có thể hiểu theo nhiều cách, Tránh nói mơ hồ. - Lệnh : Đọc mẫu * Ghi nhớ: SGK - G:? Vì sao cả cậu bé và người III/ PHƯƠNG CHÂM LỊCH SỰ ăn xin đều cảm thấy như mình 1- VD : Truyện “Người ăn xin” nhận được của người kia một cái gì đó ? - Cả 2 đều cảm nhận được tình cảm - G:?Xuất phát từ đâu mà cậu bé mà người kia dành cho mình lại đối xử với ông lão như vậy ? Hs : Thảo luận. đd TL - G:? Có thể rút ra bài học gì qua câu chuyện này ? -> Tôn trọng và quan tâm đến người Hs :KL khác GV cho hs lấy một số ví dụ về * Ghi nhớ : SGK phương châm lịch sự Hs : Tự tìm ví dụ Hoạt động 3: Thực hành - G:? Tìm ý nghĩa của các câu IV/LUYỆN TẬP tục ngữ ở SGK. Hãy tìm thêm BT1 : một số câu có ý nghĩa tương tự - a, b, c khuyên dung lời lẽ tế nhị , Hs : HĐ ĐL lịch sự tao nhã - Gv cho hs làm vào vở , sau 5p - Các câu tục ngữ : gọi 2 em lên bảng. + 1 câu nhịn chín câu lành
  3. +Chim khôn kêu tiếng - G:?Phép tu từ nào liên quan +Lời nói gói bạc đến phương châm lịch sự ? + Gọi dạ bảo vâng Hs : TL BT2 : - G:?Chọn từ ngữ thích hợp điền Phép tu từ “Nói giảm nói tránh” vào chỗ trống. - Gv hỏi từng hs BT3 : a.Nói mát b. Nói hớt c.Nói móc d.Nói leo / Phương châm lịch sự e.Nói ra đầu ra đũa-> P/c cách thức 4/ CỦNG CỐ: -Nhấn mạnh lại nội dung các phương châm vừa học 5.HƯỚNG DẪN TỰ HỌC : - Học thuộc ghi nhớ, làm bài tập còn lại - Tìm ví dụ không tuân thủ các phương châm trên. - Soạn “ Sử dụng yếu tố miêu tả trong văn thuyết minh ”