Bài giảng Ngữ văn 8 - Hội thoại

Nội dung text: Bài giảng Ngữ văn 8 - Hội thoại

1. -Em hãy xác định Kiểm tra bài cũ vai xã hội trong đoạn hội thoại trên. -Và nhận xét về cách xử sự của người con? Cho đoạn văn sau: - Dạo này, bố thấy điểm môn Toán của con hình như chưa được tốt lắm. Sắp thi rồi, con cần cố gắng hơn nữa. Hay là con sang nhờ bạn￿ Ông Nam chưa nói hết câu, Hoà đã vùng vằng đứng dậy và làu bàu: - Thôi, bố đừng nói đến chuyện học hành của con nữa! * Vai xã hội: Bố: vai trên Con: vai dưới Nghiờm* Thái Hồng độ: Quõn Thiếu tôn trọng, vô lễ với cha 1
2. Bài 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại 1.Khái niệm lượt lời Trong cuộc hội thoại đó, mỗi a.Ví dụ: đoạn trích “Trong lòng mẹ” nhân vật nói bao nhiêu lần ? -Bà cô: -Bé Hồng: Nghiờm Hồng Quõn Bé Hồng 2 Bà cô
3. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lưượt lời trong hội thoại (1) Hồng ! Mày có muốn vào Thanh 1.Khái niệm lượt lời Hoá chơi với mẹ mày không? a.Ví dụ: (1) Sao lại không vào? Mợ mày phát tài lắm, có như dạo trước đâu! - Bà cô: 5 lần nói (3) Mày dại quá, cứ vào đi, tao chạy cho - Bé Hồng: 2 lần nói tiền tàu. Vào mà bắt mợ mày may vá sắm sửa cho và thăm em bé chứ. (4) Vậy mày hỏi cô Thông (5) Mấy lại rằm tháng tám là giỗ đầ cậu mày ( 1) Không! cháu không muốn vào. Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về. (2 ) Sao cô biết mợ con có con? Nghiờm Hồng Quõn 3
4. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội Bao nhiêu lần lẽ ra Hồng được nói thoại nhưng Hồng không nói ? 1.Khái niệm lượt lời a.Ví dụ: 2 lần Hồng định nói nhưng lại không - Bà cô: 5 lần nói Sự im lặng của Hồng thể hiện thái độ nào của - Bé Hồng: 2 lần nói Hồng đối với người cô ? - Bé Hồng: 2 lần im lặng -> Thái độ bất bình -Bé Hồng: không cắt lời Vì sao Hồng không cắt lời người cô khi bà nói của người cô khi người cô những điều Hồng không muốn nghe ? đang nói -> Giữ lễ phép, lịch sự Nghiờm Hồng Quõn 4
5. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại 1.Khái niệm lượt lời Từ việc phân tích ví dụ trên, em hiểu thế nào là lượt lời? * Ghi nhớ 1 Trong hội thoại, ai cũng được nói. Mỗi lần có một người tham gia hội thoại nói được gọi là một lượt lời. Nghiờm Hồng Quõn 5
6. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại Hiện tượng Minh nói xen vào 1.Khái niệm lượt lời câu chuyện dưới đây được gọi là hiện tượng gì? Em hiểu như thế 2 Sử dụng lượt lời nào về hiện tượng này? a. Tình huống Nói leo Tình huống 1: Cha mẹ đang bàn bạc - Nói xen, nói chêm với nhau về vấn đề kinh tế trong gia vào câu chuyện của đình. Minh đang đứng gần đó nói xen người khác khi chưa được phép vào câu chuyện của cha mẹ, khiến cha mẹ rất bực mình. A. Nói leo B. Nói tranh Nghiờm Hồng Quõn Con Cha mẹ6
7. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại Nói tranh Nói leo 1.Khái niệm lượt thoại 2. Sử dụng lượt lời - Người nói chưa nói - Nói xen, nói chêm hết lời thì người nghe vào câu chuyện của * Ghi nhớ 2 đã thực hiện lượt lời người khác khi chưa - Cần tôn trọng lượt lời: của mình (cắt lời của được phép người khác họ đang + không nói tranh, cắt lời nói) + Không được nói xen, nói chêm Qua những tình huống - Im lặng cũng là một việc vừa rồi em có đúc kết thể hiện thái độ trong giao gì về việc sử dụng lượt tiếp lời trong hội thoại -> Cần tránh trong hội thoại Nghiờm Hồng Quõn 7 2
8. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại Ghi nhớ 1.Khái niệm lượt lời -Trong hội thoại, ai cũng được nói. Mỗi 2 Sử dụng lượt lời lần có một người tham gia hội thoại nói được gọi là một lượt lời. 3 Ghi nhớ (/sgk/102) -Để giữ lịch sự, cần tôn trọng lượt lời của II. Luyện tập người khác, tránh nói tranh lượt lời, cắt lời hoặc chêm vào lời người khác( nói leo). -Nhiều khi, im lặng khi đến lượt lời của mình cũng là một cách biểu thị thái độ. Nghiờm Hồng Quõn 8
9. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại 1.Khái niệm lượt lời Qua cách miêu tả cuộc thoại giữa 2. Sử dụng lượt lời các nhân vật : Cai lệ, người nhà lý 3.Ghi nhớ (/sgk/102) trưởng, chị Dậu, và anh Dậu. Em II. Luyện tập thấy tính cách của mỗi nhân vật được thể hiện như thế nào? N/v Chị Dậu Cai lệ Người nhà lí trưởng Anh Dậu (6) (5) (2) (1) Tính Hiền lành, lương thiện; Thô bạo, tàn nhẫn Biết điều nhưng vẫn cách bản lĩnh, mạnh mẽ; tỉnh không một chút vào hùa với cai lệ Cam chịu táo, thông minh trong ứng ( theo đóm ăn tàn) xử. tình người Nghiờm Hồng Quõn 9
10. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại II. Luyện tập : Bài 2: - Nội dung: kể lại cuộc thoại giữa chị Dậu và cái Tí trước khi nó bị bán sang nhà cụ Nghị Quế. P1: từ đầu -> “ ..lấy đâu ra sữa cho em nó bú”: Trước khi cái Tí biết - Bố cục: 2 phần nó bị bán P2: Còn lại : Khi cái Tí biết nó bị bán Nhân vật Cái Tí Chị Dậu a. Sự chủ động tham Phần gia cuộc thoại của chị Dậu với cái Tí Phần 1 10 1 phát triển ngược Phần 2 4 9 chiều nhau như thế nào? - Lúc đầu: Tí : nói nhiều -> chưa biết nó bị bán Chị Dậu: nói ít -> đau lòng vì phải bán con - Về sau: Tí: nói ít -> nó biết nó bị bán. Nó buồn Chị Dậu: nói nhiều -> phải thuyết phục con b.Tác giả miêu tả diễn biến cuộc thoại như vậy có hợp với tâm lí nhân vật không => Diễn biến cuộc thoại phù hợp với tâm lí nhân vật. Nghiờm Hồng Quõn ? Vì sao? 10
11. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại II. Luyện tập Dựa vào đoạn trích sau . Bài3: Em hãy cho biết sự im lặng của nhân vật tôi biểu thị điều gì? Trong tranh, một chú bé đang ngồi nhìn ra ngoài cửa sổ, nơi bầu trời trong xanh. Mặt chú bé như toả ra một thứ ánh sáng rất lạ [￿]. Mẹ hồi hộp thì thầm vào tai tôi: - Con có nhận ra con không? Tôi giật sững người. Chẳng hiểu sao tôi phải bám chặt lấy tay mẹ. Thoạt tiên là sự ngỡ ngàng, rồi đến hãnh diện, sau đó là xấu hổ. Dưới mắt em tôi, tôi hoàn hảo đến kia ư? Tôi nhìn như thôi miên vào dòng chữ đề trên bức tranh: “Anh trai tôi”. Vậy mà dưới mắt tôi thì... - Con đã nhận ta con chưa? - Mẹ vẫn hồi hộp. Tôi không trả lời mẹ vì tôi muốn khóc quá. Bởi vì nếu nói được với mẹ, tôi sẽ nói rằng : “Không phải con đâu. Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy.”. Lần 1 2 Lí do - Ngỡ ngàng, hãnh diện, xấu hổ. - Xúc động trước tâm hồn, Nghiờm Hồng Quõn tình cảm của em gái 11 2
12. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại Cho tình huống sau II. Luyện tập : Bài 4 1/ Một chiến sĩ cách mạng bị bắt. Giặc tra tấn dã man nhưng anh vẫn không nói nửa lời. 2/ Một bạn học sinh nhìn thấy kẻ xấu lấy trộm xe đạp của bạn mình. Khi được hỏi, bạn học sinh ấy im lặng không nói nửa lời. - Sự im lặng trong 2 tình huống trên thể hiện điều gì? Sự im lặng nào là đáng quý, đáng ca ngợi? Tình huống 1 2 Lí do - Giữ bí mật - Né tránh trách nhiệm Kết luận - Đáng quý, đáng ca ngợi - Đáng phê phán Nghiờm Hồng Quõn 12
13. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại I.Lượt lời trong hội thoại 1. Khỏi niệm lượt lời 2. Sử dụng lượt lời Ghi nhớ: - Trong hội thoại, ai cũng được nói. Mỗi lần có một người tham gia hội thoại nói được gọi là một lượt lời. - Để giữ lịch sự, cần tôn trọng lượt lời của người khác, tránh nói tranh lượt lời, cắt lời hoặc chêm vào lời người khác - Nhiều khi, im lặng khi đến lượt lời của mình cũng là một cách biểu thị thái độ. II. Luyện tập Nghiờm Hồng Quõn 13
14. BàI 27: Tiết 111: Hội thoại Hướng dẫn về nhà - Học thuộc ghi nhớ - Hoàn thành các bài tập còn lại - Soạn bài: Luyện tập đưa yếu tố biểu cảm vào bài văn nghị luận. Nghiờm Hồng Quõn 14
15. Xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo đã về dự tiết học Xin cảm ơn tập thể lớp đã tích cực tham gia xây dựng bài học Nghiờm Hồng Quõn 15
16. Bài 27 : Tiết 111: Hội thoại Tình huống 2: Cho đoạn thoại: Lan: Sao bạn lại ăn trộm con ngựa của nhà tớ ? Bình: (Đỏ mặt, im lặng) Lan : 1lần nói -> 1 lượt lời Em có nhận ->Thái độ xấu hổ xét gì về lượt Bình : im lặng lời trong Lan Bình đoạn thoại này? Nghiờm Hồng Quõn Quay16 về