Bài giảng Ngữ Văn 8 - Tiết 96: Hành động nói

Nội dung text: Bài giảng Ngữ Văn 8 - Tiết 96: Hành động nói

1. Ngữ văn- Tiết 96
2. Tiết 96. Hµnh ®éng nãi I- Hành động nói là gì?
3. ☺Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi: Mẹ con Lí Thông đang ngủ, bỗng nghe có tiếng gọi cửa. Ngỡ là hồn oan của Thạch Sanh hiện về, mẹ con hắn hoảng sợ, van lạy rối rít. Khi Thạch Sanh vào nhà kể cho nghe chuyện giết chằn tinh, chúng mới hoàn hồn nhưng Lí Thông bỗng nảy ra kế khác. Hắn nói : - Con trăn ấy là của vua nuôi đã lâu. Nay em giết nó, tất không khỏi bị tội chết. Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng em hãy trốn ngay đi. Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu. Thạch Sanh lại thật thà tin ngay. Chàng vội vã từ giã mẹ con Lí Thông, trở về túp lều cũ dưới gốc đa, kiếm củi nuôi thân.
4. _ (1) Con trăn ấy là của Đẩy vua nuôi đã lâu. (2) Nay em Thạch giết nó, tất không khỏi bị tội Sanh đi chết. (3) Thôi, bây giờ nhân để mình trời chưa sáng em hãy trốn hưởng ngay đi. (4) Có chuyện gì để lợi anh ở nhà lo liệu.
5. 1. Ví dụ: Mẹ con Lí Thông đang ngủ, bỗng nghe có tiếng gọi cửa. Ngỡ là hồn oan của Thạch Sanh hiện về, mẹ con hắn hoảng sợ, van lạy rối rít. Khi Thạch Sanh vào nhà kể cho nghe chuyện giết chằn tinh, chúng mới hoàn hồn nhưng Lí Thông bỗng nảy ra kế khác. Hắn nói : - Con trăn ấy là của vua nuôi đã lâu. Nay em giết nó, tất không khỏi bị tội chết. Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng em hãy trốn ngay đi. Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu. Thạch Sanh lại thật thà tin ngay. Chàng vội vã từ giã mẹ con Lí Thông, trở về túp lều cũ dưới gốc đa, kiếm củi nuôi thân.
6. _ (1) Con trăn ấy là của Đẩy vua nuôi đã lâu. (2) Nay em Thạch giết nó, tất không khỏi bị tội Sanh đi chết. (3) Thôi, bây giờ nhân để mình trời chưa sáng em hãy trốn hưởng lợi ngay đi. (4) Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu. Lời nói Có Mục đích Hành động nói
7. Tiết 96. Hµnh ®éng nãi I- Hành động nói là gì? * Ghi nhí 1: Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định.
8. I- Hành động nói là gì? 1.Ví dụ: 2.Nhận xét:Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định. II-Một số kiểu hành động nói thường gặp:
9. Câu hỏi thảo luận ? Xác định mục đích trong mỗi câu nói của Lí Thông ?
10. Lời của Lí Thông Mục đích Con trăn ấy là của vua nuôi đã Trình bày lâu. Nay em giết nó, tất không khỏi bị tội chết. Đe dọa Thôi, bây giờ nhân trời chưa sáng Điều khiển em hãy trốn ngay đi. Có chuyện gì để anh ở nhà lo liệu. Hứa hẹn
11. Ví dụ 2: Cái Tí chưa hiểu hết ý câu nói của mẹ, nó xám mặt lại và hỏi bằng giọng luống cuống: - Vậy thì bữa sau con ăn ở đâu ? Điểm thêm một “giây” nức nở, chị Dậu ngó con bằng cách xót xa: - Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Đoài. Cái Tí nghe nói giãy nảy, giống như sét đánh bên tai, nó liệng củ khoai vào rổ và òa lên khóc. (...) Chừng như lúc nãy thấy bắt cả chó lớn, chó con, cái Tí vẫn tưởng những con vật ấy sẽ đi thế mạng cho mình, cho nên nó đã vững dạ ngồi im. Bây giờ nghe mẹ giục nó phải đi, nó lại nhếch nhác, mếu khóc: - U nhất định bán con đấy ư? U không cho con ở nhà nữa ư? Khốn nạn thân con thế này! Trời ơi!... ( Ngô Tất Tố, Tắt đèn)
12. Hành động nói Mục đích - Vậy thì bữa sau con ăn ở đâu ? Hỏi -Con sẽ ăn ở nhà cụ Nghị thôn Báo tin Đoài. -U nhất định bán con đấy ư ? Hỏi -U không cho con ở nhà nữa ư ? Hỏi -Khốn nạn thân con thế này! Bộc lộ cảm xúc Trời ơi!...
13. Ghi nhớ 2: Hành động nói: Mục đích: * Hành động hỏi Hỏi * Hành động trình bày Báo tin, kể, tả, nêu ý kiến, dự đoán * Hành động điều khiển Cầu khiến, đe dọa, thách thức * Hành động hứa hẹn Hứa hẹn * Hành động bộc lộ cảm Bộc lộ cảm xúc xúc
14. Lời của cá vàng Hành động Mục đích Câu 1 Bộc lộ cảm xúc (1).¤ng l·o ¬i. Câu 2 Điều khiển (2)Ông sinh phúc thả Câu 3 Hứa hẹn tôi trở về biển khơi. ((3)Tôi sẽ xin đền ơn ông, ông muốn gì cũng được.
15. III*Luyện tập: Bài tập 1 Trần Quốc Tuấn viết Hịch tướng sĩ nhằm mục đích gì? Hãy xác định mục đích nói của hành động nói thể hiện ở một số câu trong bài hịch và vai trò của câu ấy đối với việc thực hiện mục đích chung.
16. Bài tập 2 a/ Hành động nói Mục đích Bác trai đã khá rồi chứ? Hành động hỏi Cảm ơn cụ vẫn mỏi mệt lắm. Hành động trình bày. Này, bảo bác ấy .cho hoàn hồn. Hành động điều khiển- Trình bày Vâng, cháu cũng đã nghĩ còn gì. Hứa hẹn- Trình bày (bộc lộ cảm xúc). Thế thì phải giục rồi đấy. Hành động điều khiển
17. Bài tập 2 b/ Hành động nói Mục đích Đây là Trời có ý phó thác cho Hành động trình bày minh công làm việc lớn. Chúng tôi nguyện báo đền Tổ Hành động hứa hẹn quốc
18. Bài tập 2 c/ Hành động nói Mục đích - Cậu Vàng đi đời rồi ông giáo ạ! Báo tin (trình bày) - Cụ bán rồi? Hỏi - Bán rồi! Họ vừa bắt xong Trình bày - Thế họ cho bắt à? Hỏi - Khốn nạn ơi! dốc ngược nó Bộc lộ cảm xúc- Trình bày lên
19. Bài tập 3 Hành động nói Mục đích - Anh phải hứa với em Điều khiển - Anh hứa đi. Điều khiển -Anh xin hứa Hứa hẹn Không phải câu có từ “hứa” bao giờ cũng thực hiện hành động hứa hẹn.